Fotoplastykon Poznański

Adres: Arkadia, ul. F. Ratajczaka 44, wejście przez Centrum Informacji Kulturalnej
Godziny otwarcia: 17:00-22:00
Wstęp bezpłatny

Fotoplastykon, nazywany przez Zbigniewa Herberta "wielką brązową beczką", służy do prezentowania trójwymiarowych zdjęć - stereofotografii, czyli dwóch niemal identycznych wizerunków, które układ optyczny mechanizmu przetwarza w jeden przestrzenny obraz. Za pierwowzór maszyny uznaje się wynaleziony przez Aloisa Polaneckiego tzw. salon stereoskopowy, który był przenośną atrakcją pokazywaną na jarmarkach. Pierwszy prawdziwy fotoplastykon skonstruował August Fuhrmann. Urządzenie, nazywane również Kaiser-Panoramą (cesarską panoramą), uruchomiono po raz pierwszy w 1883 r.

Początki Fotoplastykonu Poznańskiego giną w mroku historii. Pierwsza wzmianka na temat poznańskiej Kaiser-Panoramy pochodzi z 1907 r., jednak był to najprawdopodobniej inny aparat niż ten, który przetrwał do dziś. Istnieją również informacje o fotoplastykonie działającym w stolicy Wielkopolski od 1923 r., jednak są one niepotwierdzone.

Pewne jest, że znane dzisiaj urządzenie pojawiło się w naszym mieście po II wojnie światowej jako własność państwa Silskich. Dostępne początkowo przy ul. Piekary 19, pod koniec 1950 r. przeniesione zostało do lokalu przy ul. Armii Czerwonej 53 (dzisiaj ul. Święty Marcin). Na początku lat 70. fotoplastykon nabył poznański fotografik, Władysław Rut, a w 1982 r. odziedziczył go jego syn - również twórca - Antoni Rut, który założył galerię "Fotoplastykon" funkcjonującą do 2005 r. Niestety, początek nowego millenium przyniósł zapomnienie tej wiekowej konstrukcji i właściciel był zmuszony zdeponować ją w piwnicy.

Na krótko aparaturę umieszczono w przestrzeni centrum handlowego Stary Browar podczas trwania 6. edycji Biennale Fotografii w 2009 r. Nowe narodziny poznańskiej Kaiser-Panoramy przypadają na 2014 r., kiedy urządzenie stało się własnością Wydawnictwa Miejskiego Posnania. Umieszczony początkowo w Galerii Miejskiej Arsenał na Starym Rynku, Fotoplastykon Poznański obecnie cieszy oczy swoim wyglądem i prezentowanymi stereofotografiami w zabytkowym gmachu Arkadii przy ul. Ratajczaka 44.

Egipt to kolebka jednej z najstarszych cywilizacji świata. Ponad pięć tysięcy lat historii pozostawiło tu imponujące dziedzictwo, które do dziś budzi podziw i ciekawość. Monumentalne piramidy, świątynie i posągi od wieków rozpalały wyobraźnię Europejczyków, czyniąc Egipt krainą tajemnic i niezwykłych odkryć. Zapraszamy do Fotoplastykonu Poznańskiego, która przeniesie nas w czasie i pokaże świat sprzed 100 lat.

Bieżąca wystawa w Fotoplastykonie Poznańskim przeniesie nas do czasów, gdy do Egiptu nie dotarła jeszcze masowa turystyka, a drapacze chmur nie zdominowały krajobrazu miast. Zwiedzanie miało wtedy charakter niemal wyprawy badawczej. Fotografie przenoszą nas w głąb gwarnych bazarów, ukazują codzienne życie mieszkańców oraz monumentalne budowle widziane bez dzisiejszych tłumów zwiedzających. Wśród prezentowanych obrazów znajdziemy zarówno najsłynniejsze obiekty – takie jak Sfinks, Piramida Cheopsa, Świątynia Luksorska czy Aleja Sfinksów – jak i mniej znane krajobrazy. Prezentowane na wystawie szklane stereofotografie są oryginalnymi zdjęciami wykonanymi na przełomie XIX i XX wieku.

Ekspozycja dostępna jest w trzech językach: polskich, angielskim i ukraińskim.